Ultrasongrafi nedir?

Bebeğinizin bilgisayar ekranından görüntülenmesini sağlamak amacıyla gerçekleştirilen ultrasonografide titreşim dalgalarından faydalanılmaktadır. Bu görüntüde bebeğinizin konumu ve hareketleri görülebilmektedir. Anne ve babaların (ebeveynlerin) bir çoğu henüz doğmamış bebeklerini söz konusu ultrasonografide görebilmekten büyük mutluluk duymaktadır. Ancak ultrasonografinin esas amacı bebeğin sağlığını kontrol etmektir: Bebeğinizin normal bir şekilde gelişip gelişmediğini ancak doktorunuz görebilir.

Gebelikte ultrasonografinin ana kullanım amaçları şunlardır:
Ultrasongrafi ile hamilelik dönemine göre aşağıdaki incelemeler yapılmaktadır:
• Fetal kalp atımları ya da bebeğin hareketleri gibi hareketli görüntüler monitörden izlenir.
• Bir bebek veya ikizlerinizin olup olmayacağı
• Embriyonun rahim dışında geliştiği ektopik hamilelikler durumları
• Vajinal kanamaların olası nedenleri
• Bebeğinizin büyüklüğü ekranda ölçülebildiğinden dünyaya gelme zamanını tespiti.
• Bebeğinizin organları ve gelişimleri
• fetusta bulunan anormallikler saptanabilir
• Su kesesindeki sıvı miktarı ve plasenta durumu
• Bebeğiniz hangi hızla büyümektedir! Bunu tespit etmek için ultrasonografi ile bebeğinizin ebatları ölçülür ve bu ölçüler birbirleri ile karşılaştırılır.

Ultrasonda bebeğimin kız veya erkek olduğunu görebilir miyim?

Evet. Yaklaşık olarak 18. haftadan sonra bunu görmek mümkündür. Ancak yüzde yüzlük bir garanti olmadığından, bazı doktorlar ultrasonogramda ne gördüklerini ve bebeğinizin cinsiyeti ile ilgili bir şey söylemek istemezler.

Böyle bir muayene nasıl yapılır?

Bunun için jinekoloğunuz genellikle karnınıza jel (genellikle biraz soğuktur) sürer ve transdüser (Transducer= algılayıcı-sensör) denen bir aygıtı karnınızın üzerinde gezdirir. Bu aygıt görüntü için gereken ses dalgalarını resim şekilde monitöre aktarır.
Şayet bebeğinizin konumu halen kalça seviyesinin altında ise veya fazla kiloluysanız transvajinal bir muayene gerekmektedir. Ultrasonografi özel dizayn edilmiş problar (sonda) yardımıyla vajinal yoldan yapılabilir. Probun kolay uygulanabilmesi için üzerine kondoma bezer bir muhafaza geçirilir ve jel sürülür. Transdüser fazla derine uygulanmadığından ne bebeğiniz ne de siz zarar görmezsiniz. Bu görüntüler (resimler) çoğu zaman, özellikle hamileliğin başlangıç döneminde çok daha nettir.

Ultrasonografi canımı acıtır mı?

Hayır. Normal bir ultrasonografi hiçbir şekilde canınızı acıtmaz. Ancak, idrar keseniz dolu olduğu taktirde biraz rahatsızlık verebilir.

Ultrasonografi genellikle hangi durumlarda yapılır?

Doğum tarihinin saptanması amacıyla ultrasonografinin hamileliğin ilk üç ayı içerisinde yaptırılması önerilmektedir (en uygun dönem 10. ile 13. hafta arasıdır). Bu, bebeğinizde Down Sendromu olup olmadığını test ettirmek istediğinizde çok önemlidir. Zira bu test sadece tam olarak kaçıncı hamilelik haftasında olduğunun bilindiği durumlarda güvenilirdir.
Doktorunuz yaklaşık olarak 20. hamilelik haftasında bebeğinizin normal gelişip gelişmediğini ultrasonografide görebilir.
Tarafınıza farklı ultrasonografiler de önerilebilir. Örneğin ağrılarınız veya kanamanız olduğu taktirde doktorunuz sizi 6. veya 7. hamilelik haftasında muayene edecektir.
Daha önceki bir hamileliğinizden ikizleriniz veya çok küçük bir bebeğiniz olduysa bebeğin ölçülerini kontrol etmek amacıyla doktorunuz size hamileliğinizin son 3 ayı içerisinde bir muayene önerecektir. Örneğin anne adayında şeker hastalığı gibi bir hamilelik komplikasyonu olduğu durumlarda da muayene önerilir.
Bazı durumlarda ebeler de bebeğin büyüklüğünün muayene edilmesini tavsiye ederler. Ebeler karnın büyüklüğünden ve karnı yoklama suretiyle bebeğin beklenenden daha küçük mü yoksa büyük mü olacağını hissedebilirler.

Ultrason yaptırmak zorunda mıyım?

Ultrasonogram sayesinde hamilelik ve bebeğin sağlığı ile ilgili bir dizi faydalı ve güvenilir bilgi edinilebilmektedir. Ancak ultrason istemiyorsanız buna sizi kimse zorlayamaz! Ebeniz size ultrason muayenesi tavsiye ediyorsa sebebini sorun ve gerekçeleri hakkında konuşun. Sonuç itibariyle karar sizindir.

Muayene komplikasyonlara işaret ediyorsa ne yapılır?

Muayene komplikasyonlara işaret ediyorsa doktorunuz gerekli tedbiri alacak ve sizi muhtemelen bir uzmana sevk edecektir. Eğer bebekte gerçekten çok ciddi bir sağlık sorunu görünüyorsa kendinize zaman ayırın ve en sağlıklı kararı vermeye çalışın. Profesyonel yardım almaktan da çekinmeyin. Hamileliğe son vermek isteyebilir veya büyük zahmetleri gerektiren bir bebeği dünyaya getirmeye karar verebiliriniz. Nadiren de olsa henüz doğmamış bebeklerde dahi ameliyat anne karnında gerçekleştirilmektedir.

Ultrasonografi güvenli midir?

Hamileliklerde ultrasonografi yaklaşık 30 yıldır uygulanmaktadır ve bu süre içerisinde herhangi bir yan etkisi görülmemiştir. Buna rağmen uzmanlar ultrasonografinin ciddi bir tıbbı neden olmadan yapılmaması konusunda hemfikirdirler.